Seyhan Havzasında 1970-2009 Yılları Arasında Yağış ve Hava Sıcaklığı Değerlerindeki Değişimler ve Eğilimler.

Abstract

Çalışmada Seyhan Havzası’nda ve yakın çevresinde bulunan 29 meteoroloji istasyonun

1970-2009 yıllarını kapsayan ortalama sıcaklık ve toplam yağış değerleri kullanılarak Erinç

kuraklık indisi hesaplanmış ve iklim tipi belirlenmiş ve haritalandırılmıştır. Kayıtlı sıcaklık

değerleri 1970-1992 ve 1993-2009 şeklinde iki döneme ayrılarak incelenmiştir. Yıllık

ortalama sıcaklık, mevsimlik sıcaklık ve yıllık toplam yağış değerlerinin uzun süreli

eğilimleri Mann-Kendall sıra ilişki katsayısı sınaması yöntemine göre analiz edilmiş ve

eğilim oranları hesaplanmıştır. Çalışmaya konu olan meteoroloji istasyonlarının sıcaklık

dizilerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış ve yağış dizilerinde anlamlı bir azalış tespit

edilmiştir. Sıcaklıklardaki artış tüm mevsimlerde de görülmekle birlikte yaz

sıcaklıklarındaki artış daha belirgin ve kuvvetlidir. Bunu sonbahar ve kış sıcaklıkları takip

eder. Ayrıca yıllık toplam yağış miktarlarındaki azalış yönündeki eğilim kıyı ve orta

bölümlerde kalan istasyonlarda daha belirgin iken kuzey bölümde kalan istasyonlarda

(Suşehri, Zara ve Sivas) azalma belirsizdir. 1988’den sonra yağışlarda daha kurak koşullara

doğru bir eğilim vardır. Yağış ve sıcaklık miktarlarındaki değişimler havzanın kuzeyinden

güneyine doğru takip edildiğinde kuraklaşmanın orta ve güney bölümde daha fazla

olduğunu ve su açığının ileriki yıllarda fazlaşacağını göstermektedir. 2. periyotta

Pınarbaşı, Divriği, Kangal, Elbistan, Mut, Adana, Kozan, Karaisalı, Silifke, Göksun, Afşin ve

Gemerek’de kuraklığa giden bir eğilim tespit edilmiştir. Ayrıca 2. periyotta Develi, Kayseri

ve Şarkışla’da yarıkurak kurak iklim şartları yerini kurak iklim şartlarına bırakmıştır.

Güneydeki Karataş, Mersin, Ceyhan, Kahramanmaraş, Anamur ve Yumurtalık’ta indis

miktarında tespit edilen artış bu istasyonların şu an için kuraklık tehlikesi altında

olmadığını göstermektedir.

Anahtar kelimeler: Seyhan Havzası, Sıcaklık eğilimi, Yağış eğilimi, İklim değişikliği, Kuraklık

indisi.