Effect of Propolis Extraction Time on Antibacterial Effects and Chemical Composition

Abstract

Giriş: Propolis, bal arıları tarafından toplanan, reçinemsi yapıda olan bir arı ürünüdür. Propolisin kimyasal yapısı toplandığı coğrafik bölge ve bitkiye göre değişkenlik göstermektedir. Bu çalışmada etil alkol içerisinde ekstraksiyona bırakılan propolis örneğinin 10, 20 ve 30. günlerde Gaz kromotogrofisi-Kütle spektrometresi (GC-MS) ile kimyasal içeriği belirlenip karşılaştırılması yapılmıştır. Ayrıca bu ekstraktların antibakteriyel aktiviteleri ve minimum bakterisidal konsantrasyonları (MBC) belirlenmiştir. Materyal ve Metot: Çalışmada kullanılan propolis örneğinden 30gr tartılarak 90 ml %96’lık etil alkolde 30 günlük süre ile 20°C’de inkübatörde bekletilmiştir. Bu süreç içerisinde, sırasıyla 10., 20. ve 30. günlerde propolis ekstraktından alınan örneklerin, GC-MS ile kimyasal içerikleri belirlenmiştir. Çalışmada; Bacillus cereus, Bacillus subtilis, Escherichia coli, Micrococcus luteus, Pseudomonas aeruginosa, Salmonella typhimurium, Staphylococcus aureus olmak üzere, toplam dört Gram (+), üç Gram (-) mikroorganizma kullanılmıştır.Antibakteriyel aktivitenin belirlenmesinde disk difüzyon metodu kullanılmıştır. Minimum bakterisidal konsantrasyon’un (MBC) belirlenmesi işlemi ise 96’lık plate’lerde mikrodilüsyon yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Sonuç: 10, 20 ve 30 günlük propolis ekstraktlarının, GC-MS ile yapılan kimyasal analizleri sonucunda genel olarak: aldehitler, hidrokarbonlar, alkoller, flavonoidler, karboksilik asitler, alifatik asit ve esterleri grubu bileşikler belirlenmiştir. Bu bileşiklerden ekstraksiyon süresinin artmasına bağlı olarak aldehitler, hidrokarbonlar, alkoller, flavonoidler ve karboksilik asit ve türevleri bileşik gruplarının oranında küçük miktarlarda azalma gözlenmiştir. Ayrıca yapılan analizler doğrultusunda propolis örneklerinin flavonoid grubu bileşikleri en yüksek oranda içerdiği gözlemlenmiştir. Antimikrobiyal testlerden elde edilen sonuçlarda, ekstraksiyon süresine bağlı olarak, zon çapında belirgin bir değişiklik gözlenmemiştir. Buna ek olarak minimum bakterisidal konsantrasyonları’nın belirlenmesi işlemlerinde de ekstraksiyon süresinin belirgin bir etkiye sahip olmadığı görülmüştür.