Yeni Nesil Üniversite: Bir Model Önerisi

Abstract

Bilgi toplumunun gerektirdiği nitelikteki insan kaynağının ana mecrası olan üniversitenin eğitim ve araştırma faaliyetleriyle, ekonomik büyümeye ve toplumsal gelişmeye pozitif etkisini güçlendirmek için, üniversite kurumunda yapısal ve işlevsel yeniden yapılandırma çabaları, son çeyrek asırda giderek artmıştır. Günümüzde Anglo-Sakson ve Uzak Doğu ülkeleri, bu çerçevede en başarılı üniversite örneklerine sahipken; ülkeye göre önemli farklılaşma göstermekle birlikte, Avrupa üniversiteleri ikinci sırada performans göstermektedir. Türkiye'nin Avrupa Yükseköğrenim Alanındaki reformları uygulaması, Avrupa Birliği üyeliğine aday olması ve Avrupa Konseyi Kültür Konvansiyonunu ilk imzalayan ülkelerden biri olması dolayısıyla, bir yükümlülüktür. Bu çalışmada, yeni nesil tematik-teknik bir üniversite için Avrupa üniversite reform gündemiyle uyumlu bir organizasyon ve işletim modeli tasarlanmıştır. Geliştirilen modelin Yükseköğretim Kurulunun tematik ve bölgesel kalkınma odaklı üniversite sınıflaması ile uyumluluğu gözetilmiştir. Bu çalışmada önerilen üniversite modelinde, organizasyonel ve işlevsel konfigürasyon bakımından beş yenilikten bahsedilebilir: (i) Yeni nesil üniversitenin eğitim, araştırma ve toplumsal fayda misyonu ile mezun profili, (ii) Politika geliştirme ve uygulama ofisleri, (iii) Üniversite ekosistemi istişare ve yönlendirme kurulu ve diğer komiteler ve kurullar, (iv) Konsept dersler ve markalı dersler, (v) Önceki öğrenmenin tanınması, (vi) Ortak eğitim modeli ve çözüm ortaklıkları.