http://hdl.handle.net/20.500.12627/304 Fri, 01 May 2026 02:39:54 GMT 2026-05-01T02:39:54Z http://hdl.handle.net/20.500.12627/190551 CPA_ID-122G203 Kumek, İbrahim Kapsamlı Barış Anlaşmaları Uygulama Veri Kümesi (Comprehensive Peace Agreements Implementation Dataset, CPA_ID), 1989 ile 2012 yılları arasında devlet içi çatışmaları sona erdirmeyi amaçlayan, anlaşmazlığın altında yatan esas meseleleri ele alan, en az biri devletin başkentini kontrol eden hükümet olmak üzere çatışmanın ana tarafları arasında müzakere sonucu karşılıklı olarak kabul edilmiş, yazılı ve kamuya açık otuz dört kapsamlı barış anlaşması hakkında nitel ve nicel veriler içermektedir. Veri kümesinde gözlem birimi, devlet-içi kapsamlı barış anlaşması vakalarıdır. Literatürün kapsamlı bir incelemesine dayalı olarak her bir vaka için 85 gösterge ve 171 alt gösterge geliştirilmiştir. Bu göstergeler, beş kavram kümesi etrafında kategorize edilmektedir. Bunlar; (a) güç paylaşımı, (b) geçiş dönemi adaleti, (c) geçiş dönemi reformu, (d) uluslararası destek, (e) uygulama süreci. Bu kavramlar, Barış ve Çatışma Çalışmaları alanındaki temel araştırma ve tartışma konularını yansıtmaktadır. Veri kümesinde kavramları geliştirme ve kodlama süreci beş aşamadan oluşmaktadır: (1) kavramsallaştırma, (2) sistematize etme, (3) operasyonel hale getirme, (4) göstergeler atama, (5) vaka kodlama. Göstergelerin ayrıştırılması, anlaşma hükümleri arasındaki farklılıkları göstererek nitel araştırmaları kolaylaştırmaktadır. Veri kümesi nicel araştırmalar için de kullanılabilmektedir. Veriler, anlaşma hükmünün varlığı (1) ve yokluğu (0) ile uygulama düzeyine (minimum için 1, orta için 2, tam için 3) göre ilgili gösterge değişkenine sayısal olarak kodlanmaktadır. Veri kümesinde her bir vakaya ilişkin Gleditsch & Ward sayısal ülke kodları, Uluslararası Standartlar Teşkilatı (ISO) 3166-1 üç basamaklı sayısal ülke kodu, ISO 3166-1 üç harfli ülke kodu, UCDP/PRIO Silahlı Çatışma Veri Kümesi’nde tanımlanan çatışma kodu/numarası, UCDP Barış Anlaşması Veri Kümesi, PAM_ID Veri Kümesi, İç Çatışmalarda Siyasi Anlaşmalar Veri Kümesi (PAIC) ve PA-X Barış Anlaşmaları Veri Tabanı ve Veri Kümesi’nde tanımlanan anlaşma kodları/numaraları bulunmaktadır. Bu tanımlayıcı değişkenler, mevcut barış anlaşmaları literatüründeki diğer veri kümeleriyle karşılaştırma ve birleştirme imkanı sunduğundan CPA_ID’nin araştırmacılar için kullanımını kolaylaştırmaktadır. Veri kümesinde ayrıca devlet-içi çatışmanın yaşandığı coğrafi bölge/konum (Afrika, Asya & Pasifik, Amerika, Avrupa, Orta Doğu & Batı Asya), kapsamlı barış anlaşmasını imzalayan ülkenin adı, çatışma türü (hükümet veya teritoryal), teritoryal anlaşmazlığa ilişkin çatışmanın yaşandığı toprağın/bölgenin adı, çatışmanın adı, çatışmanın tarafları/aktörleri, çatışma ile bağlantılı ilk ölümün yaşandığı tarih, barış sürecinin adı. kapsamlı barış anlaşmasının adı ve imzalandığı tarih, anlaşmayı imzalayan/onaylayan/kabul eden çatışma tarafları (örneğin hükümet, kişiler, isyancı gruplar, siyasi partiler veya devlet organları), gözlemci, garantör, tanık, kolaylaştırıcı, arabulucu olarak imzalayan üçüncü taraflar (örneğin devletler, uluslararası örgütler ve sivil toplum kuruluşları vs), anlaşma metninin dil(ler)i, anlaşmanın sayfa uzunluğu ve tam metnine erişim için bağlantı, kapsamlı barış anlaşması ile ilişkili diğer anlaşma(lar) hakkında değişken içerikleri oluşturulmuştur. CPA_ID, sadece proje kapsamında kullanılmak üzere değil, Barış ve Çatışma Çalışmaları alanında çalışan araştırmacılara ve uygulayıcılara (kolaylaştırıcı, arabulucu vs) teorik ve pratik öneme sahip bir veri kümesi sağlamak amacıyla da oluşturulmuştur. Kullanıcılar, araştırmalarıyla ilgili anlaşma hükümlerini tarayabilir, derleyebilir ve dışa aktarabilirler. Bunun için, verilerin SPSS veya R'ye aktarılmasına olanak tanıyan Excel veri dosyaları ve kod kitabı çevrimiçi olarak kullanıma sunulmaktadır. Bu çalışma ARDEB Sosyal ve Beşeri Bilimlerde Yenilikçi Çözümler Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında 122G203 Numaraları projenin bir çıktısı olarak TÜBİTAK tarafından fonlanmıştır. Thu, 08 Feb 2024 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/20.500.12627/190551 2024-02-08T00:00:00Z http://hdl.handle.net/20.500.12627/185603 “Teoride Doğru Olabilir, Ama Pratikte İşe Yaramaz”: Teorisyen ve Politikacı Ayrımına İlişkin Bir Mülâhaza Kumek, İbrahim Yaşamda teorik ve pratik olanın zihinde ayırt edilmesi güçtür. İkisi arasında ayrımı sıradan bilincin kavraması pek olanaklı değildir; zira kavramsallaştırma, soyutlama ve kıyaslama gibi zihinsel işlemler için belirli bir düşünme olgunluğu gerekmektedir. Bu olgunluğa sahip olmayanlar için politikacı üzerine düşünme anlaşılmazdır, tıpkı atom ya da insan üzerine düşünme gibi. Halkın politikacıyı değil, Biden’ı, Putin’i ve Erdoğan’ı görmesi bu yüzdendir. Politikacı gösterilemez, ancak düşünülebilir. Görüleni, duyumsananı, algılananı, somut olanı talep edenler soyut ve akli olanı idrak edemezler. Bu yazıda, teorik ve pratik olana ilişkin ayrımın ontolojik ve epistemolojik temellerinden hareket edilerek teorisyen ve politikacı tiplerine ilişkin görüş ve değerlendirmelerde bulunulmaktadır. İki tip birbirine karşıt değil, ayrı biçimde konumlandırılmakta ve analiz edilmektedir. Bununla, siyaset bilimi alanında teorik ve pratik olana ilişkin tartışmalara katkıda bulunmak hedeflenmektedir. Yazıda öne sürülen iddiaların ve görüşlerin eleştirilere tabi tutularak konu üzerine tartışma ortamının oluşturulması amaçlanmaktadır. Wed, 14 Dec 2022 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/20.500.12627/185603 2022-12-14T00:00:00Z http://hdl.handle.net/20.500.12627/185545 Kitap İncelemesi: Türkiye'de Çağdaşlaşma Kumek, İbrahim Türkiye'nin son üç yüzyıllık modernleşme sürecini nitelikli bir tarihsel analizle ortaya koyan Niyazi Berkes, 'Türkiye'de Çağdaşlaşma' kitabında düşün, kültür, gelenek, din ve değer düzeyinde incelemeler yapmıştır. Türk siyasal ve toplumsal hayatını anlamak bakımından önemli detaylar ve bulgular içeren kitap hakkında literatürde yeterli inceleme yapılmış değildir. Bu çerçevede, bu çalışmada kitabın temel tezleri ve bulguları analitik bir yaklaşımla ele alınarak kritik edilecektir. Tue, 15 Dec 2020 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/20.500.12627/185545 2020-12-15T00:00:00Z http://hdl.handle.net/20.500.12627/185544 Küçük Devlet Müdahaleciliği: Katar Ve BAE’nin Libya Müdahalesi Kumek, İbrahim Küçük devletler olarak çeşitli sınırlılıklara ve zafiyetlere sahip olan Katar ve BAE geleneksel küçük devlet dış ve güvenlik politika davranışlarının ötesinde, 2011 sonrasında belirli ülkelerde askeri müdahalelerde bulunmuş, bu devletlerin içişlerine karışmış ve isyancı gruplara desteklerde bulunmuşlardır. Her iki ülkede gerçekleşen lider değişimleri, muazzam sermaye birikimi, büyük devlet koruması ve bölgesel güç dengesinin bozulması neticesinde bu tarz bir politikaya yöneldiklerini iddia eden bu makalede; Katar ve BAE’nin küçük devlet literatüründe istisnai olarak değerlendirilebilecek müdahaleci politikalarının nedenleri, 2011 sonrasında Libya’ya yönelik müdahaleleri üzerinden incelenerek, bu davranış biçiminin küçük devlet literatüründeki özgünlüğü ortaya konacaktır. Wed, 30 Dec 2020 00:00:00 GMT http://hdl.handle.net/20.500.12627/185544 2020-12-30T00:00:00Z