Occupational risk factors in nurses: A cross-sectional study in a university hospital

Abstract

Hemşirelerde mesleki risk faktörleri. Bir üniversite hastanesinde kesitsel bir çalışma Fatma Azizoğlu1, Ahmet Köse2, Hülya Gül3 1İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fak. Çevre Yönetim Birimi 2İstanbul Üniversitesi, İşletme Fakültesi, Finans AD 3İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fak. Halk Sağlığı Anabilim Dalı GİRİŞ-AMAÇ: Sağlık kurumları, iş kazaları ve mesleksel risk açısından öncelik verilmesi gereken bir sektördür. Sağlık sistemi içerisinde sağlık ekibinin önemli halkasını oluşturan hemşirelerde bu riskli grubun önemli bir üyesidir. Cerrahi birimler ise, infeksiyon, yaralanma, tehlikeli maddelerle karşılaşma olasılığı nedeniyle yüksek riskli bir ortamdır. Bu araştırma, hastanelerin cerrahi bölümlerinde görev yapan hemşirelerin mesleksel risk faktörlerinin belirlenmesi ve bu risk faktörleri ile hemşirelerin tanımlayıcı özellikleri arasındaki ilişki durumunu incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. GEREÇ-YÖNTEM: Bu çalışma 2013 yılı Eylül ayında İstanbul’da bir üniversite hastanesinin cerrahi birimlerinde görev yapan 229 hemşire ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara Kişisel Bilgi Formu ve Mesleki Risk Faktörleri Ölçeği’nden oluşan anket formları uygulanmıştır. Elde edilen veriler istatistik uzmanı tarafından uygun yöntemlerle değerlendirilmiştir. SONUÇLAR: Araştırmaya katılanların %4,4’ü erkek, %95,6 'sı kadındı, %5,2’si lise, %67,2'ü lisans mezunuydu. Hemşirelerin 114'ü (%49,8) 1-5 yıl, 40'ı (%17,5) 6-10 yıl, 16'sı (%7,0) 11-15 yıl, 59'u (%25,8) 16 yıl ve üzeri çalışma yapılan hastanede aynı bölümde çalışmıştı. Hemşirelerin karşılaştıkları risk faktörlerinden biyolojik (3,469 ± 0,623), ve psikolojik risk faktör düzeyi yüksek (3,468 ± 0,726), fiziksel (3,093 ± 0,782), kimyasal (2,887 ± 0,854), ergonomik (3,374 ± 0,922), radyasyon (2,928 ± 1,167), risk faktör düzeyi orta düzeyde bulunmuştur. Mesleki risk faktörleri genel puanı (3,221 ± 0,613) orta düzeyde saptanmıştır. YORUM: Hemşirelerin işyeri ortamında karşılaştıkları risk faktörlerinin, tanımlayıcı özelliklerinden yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, hastanedeki çalışma süresi, çalışma biçimi ve iş sağlığı ve güvenliği eğitimi alma durumları ile ilişkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.